دکتر شان مک کوئن رئیس پارک حیات وحش ایرلند در گفتوگو با خبرگزاری فارس اظهار داشت محیط زیست ایران با توسعه تکثیر در اسارت گوشتخواران بزرگ در حال ورود به باشگاه علمی مهمی است که البته این اقدام سختیها و پیچیدگیهای زیادی دارد.
وی در مورد دانشگاه محیط زیست افزود: تعجب میکنم چرا بعد از ۴۰ سال از عمر سازمان محیط زیست ایران دانشگاه محیط زیست اخیراً تاسیس شده است؛ این کار باید ۲۰ یا حتی ۳۰ سال پیش انجام میشده تا امروز محصول بدهد.
شان مککوئن در گفتوگو با خبرنگار جامعه فارس در پاسخ به این پرسش که در کشور ایرلند چه گونههایی از حیوانات وحشی را تکثیر در اسارت کردهاید، اظهار داشت: گونههای زیادی در ایرلند تکثیر در اسارت شدهاند؛ به طور مثال ما پرندگان شکاری مانند عقابها، گورخر، زرافه، اُریکس، شیر و از همه مهمتر یوزپلنگ را تکثیر در اسارت کردهایم.
وی ادامه داد: در مورد یوزپلنگ ما از حدود ۳۰ سال قبل یعنی سال ۱۹۸۳ شروع به تکثیر یوزپلنگ کردیم و این کار را با ۶ تا ۷ مولد آغاز کردهایم و تا به حال حدود ۲۰۰ توله تکثیر شده است که البته برای ایجاد تنوع ژنی این ۶ تا ۷ مولد با یوزپلنگهای دیگر تعویض شدهاند همچنین در مورد ضریب باروری نیز تجربه نشان میدهد که هر یوزپلنگ میتواند بین ۳ تا ۷ بچه در هر بار بارداری به دنیا بیاورد.
مککوئن در خصوص اینکه چند درصد از پروژههای تکثیر در اسارت کشور ایرلند موفقیتآمیز بوده است، گفت: کلاً تکثیر در اسارت حدود ۵۰ درصد شانس موفقیت دارد یعنی در یک مورد ممکن است توفیق صفر باشد و در مورد دیگر حتی حدود ۹۵ درصد موفق بوده است لذا این موضوع در دامداریهای معمولی نیز رخ میدهد پس اگر کسی قول صددرصد داد باور نکنید.
رئیس پارک حیات وحش ایرلند در پاسخ به این پرسش که با توجه به بازدید از سایتهای تکثیر در اسارت ایران ارزیابی شما از این رویکرد جدید سازمان محیط زیست ایران چیست؟ تأکید میکند: اصل اقدام بسیار خوب است و در واقع ورود به باشگاه علمی مهمی است البته این اقدام سختیها و پیچیدگیهای زیادی دارد.
وی افزود: تعجب میکنم چرا بعد از ۴۰ سال از عمر سازمان محیط زیست ایران چرا دانشگاه محیط زیست اخیراً تاسیس شده است؛ این کار باید ۲۰ یا حتی ۳۰ سال پیش انجام میشده است تا امروز محصول بدهد.
مککوئن بیان کرد: البته ایران قابلیت بسیار خوبی در این خصوص دارد و فقط نیازمند تولید دانش بومی و تجربه لازم این کار است تا موفق شود؛ در این مرحله ایران چارهای جز کپیبرداری و استفاده از کارشناسان خارجی ندارد ولی با ضریب بالای تولید علم در ایران میتوان در چند سال آینده یک جهش ایجاد کرد.
وی در پاسخ به این پرسش که ایران برای اجرای پروژه تکثیر در اسارت باید به سمت چه گونههایی برود؟ اظهار داشت: در ایران تجربه تکثیر گیاهخواران بزرگ وجود دارد که اغلب موفق بوده است بنده فکر میکنم تکثیر گوشتخواران مهمتر است اما خیلی سختتر،چرا که گیاه خواران آسانتر تکثیر میشوند.
رئیس پارک حیات وحش ایرلند گفت: بنده در خصوص محل تکثیر در اسارت یوزپلنگ گزینه استفاده از پارک پردیسان در تهران را نیز به سازمان محیط زیست ایران پیشنهاد کردهام که البته حفظ و نگهداری زیستگاه این حیوانات است که احتمالاً بتوان بعد از تکثیر، این حیوانات را در آنجا رها سازی کرد.
مککوئن درباره وضعیت گونههای حیات وحش در ایران عنوان کرد: تنوع زیستی ایران مانند همه دنیا در معرض تهدید و فشار است و طبق یک قاعده کلی با زیاد شدن جمعیت انسانی و توسعه فضاهای شهری و صنعتی فضا برای زیست حیات وحش تنگتر میشود.
وی ادامه داد: البته حیوانات در برخی نقاط خود را با شرایط وفق میدهند که نیازمند زمان است اما این موارد باعث نمیشوند که ما تلاش نکنیم و باید امیدوار باشیم البته انسان از اشتباهات گذشته خود درس میگیرد و بنده امیدوارم قبل از اینکه خیلی دیر شود ما بتوانیم کاری انجام دهیم.
مککوئن در پاسخ به این پرسش که با توجه شکست پروژه تکثیر در اسارت ببر سیبری در ایران و مرگ ببر نر در این پروژه عامل را چه میدانید؟ تصریح کرد: قبلاً نیز گفتهام که شانس تکثیر در اسارت از ۵۰ درصد شروع میشود؛ این یعن شاید بشود و شاید نشود ولی ما که برای شکست کار نمیکنیم و باید برای احتمال موفقیت تلاش کرد.
رئیس پارک حیات وحش ایرلند گفت: در مورد ببر الان ایده خاصی ندارم چرا که در جریان جزئیات این پروژه نیستم و فقط میدانم که یکی از ۲ ببر آمور بر اثر بیماری در گذشته است؛ همانطور که گفتم ایران باید تلاش کند تا دانش این کار را کسب کند.
وی در خصوص نقش سازمان حفاظت محیط زیست ایران برای احیای گونههای در خطر انقراض خاطرنشان کرد: فکر میکنم سازمان محیط زیست ایران با امکانات محدودی که در اختیار دارد حداکثر سعی خود را کرده است و اینکه جسارت یک جهش علمی آن هم با ریسک بالایی مانند تکثیر در اسارت گوشتخواران بزرگ دارد، قابل تقدیر است.
مککوئن در پایان گفت: اما مهم این است که احیای گونههای در حال انقراض وابسته به همکاری همه دستگاههای دولتی و نهادهای غیر دولتی به خصوص دانشگاهها است و بدون کمک همه، سازمان حفاظت محیط زیست به تنهایی موفق نمیشود.
انتهایپیام/
